Açık Plan Ofislerde Akustik Ortamın Çalışanların Bilişsel Performansı Üzerindeki Etkisi

Abstract

Çalışma ortamının özellikleri, çalışanların genel sağlık durumları ve performanslarını güçlü biçimde etkiler. Açık ofis düzenleri iletişim ve işbirliğini desteklediği için yaygın olarak tercih edilmektedir; ancak fiziksel ayrımların olmaması mahremiyet kaybı ile sürekli görsel ve işitsel uyarımlara yol açabilir. Bu bağlamda gürültü, en belirgin rahatsızlık kaynaklarından biridir çünkü sesin kontrolsüz yayılması dikkati zayıflatabilir ve psikolojik baskı oluşturabilir. Bu nedenle açık ofislerin tasarımında akustik koşulların anlaşılması ve yönetilmesi kritik öneme sahiptir. Bu çalışma, iki açık ofis ortamında akustik özellikler ile bilişsel performans arasındaki ilişkiyi incelemiştir. İzQ İnovasyon Merkezi (PTR) ve Teknopark İzmir (AMS) ofislerinde üç gün boyunca ses kayıtları alınmış; LAeq ile keskinlik, gürlük, pürüzlülük ve dalgalanma şiddeti gibi psikoakustik parametreler hesaplanmıştır. Çalışanların algısal değerlendirmeleri anketlerle toplanmış, bilişsel performansları ise Stroop Testi, SART ve N-back göreviyle ölçülmüştür. Sonuçlar, AMS'de LAeq, gürlük ve keskinlik değerlerinin daha yüksek olduğunu ve çalışanların gürültüyü daha yoğun algıladığını göstermiştir. Buna rağmen AMS'de bazı bilişsel görevlerdeki hata oranları PTR'den daha düşük bulunmuştur. Keskinlik ve gürlük, rahatsızlık algısıyla pozitif ilişkiler gösterirken; pürüzlülük ve dalgalanma şiddeti dikkat değişkenliği ile daha zayıf ilişkiler sergilemiştir. Genel olarak bulgular, açık ofis akustiğinin etkilerinin çok yönlü olduğunu ortaya koymaktadır. Görev yapısı, bireysel hassasiyet ve çalışma düzeni, gürültünün performansı nasıl etkilediğini şekillendirmektedir. Çalışma, açık ofis planlamasında akustik niteliklerin kullanıcı gereksinimleri ve görev özellikleri ile birlikte ele alınmasının önemini vurgulamaktadır.Workplace conditions have a strong influence on employees' well-being and performance. Open-plan offices are widely adopted to support communication and collaboration, yet their lack of physical separation often leads to reduced privacy and continuous visual and auditory disturbances. Noise is one of the most influential factors in this context, as unrestricted sound propagation can impair concentration and create psychological strain. For this reason, understanding and managing acoustic conditions is essential when designing open-plan environments. This study investigated the relationship between acoustic characteristics and cognitive performance in two open-plan offices. Three days of sound recordings were collected at the IzQ Innovation Center (PTR) and Technopark Izmir (AMS). LAeq and psychoacoustic parameters - sharpness, loudness, roughness, and fluctuation strength -were calculated. In addition, employees provided perceptual evaluations through questionnaires, while their cognitive performance was measured using the Stroop Test, the SART, and the N-back Task. Results showed that AMS had higher LAeq, loudness, and sharpness values, and employees reported greater noise awareness. Despite these higher noise levels, certain cognitive error rates at AMS were lower than those at PTR. Sharpness and loudness were positively associated with perceived disturbance, while roughness and fluctuation strength showed weaker correlations with attention variability. Overall, the findings indicate that the effects of acoustics in open-plan offices are multifaceted. Task requirements, individual sensitivity, and workplace routines influence how noise affects performance. The study highlights the need to integrate acoustic quality with user needs and task characteristics when planning open-plan workspaces.